Mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân

Mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân

  • 04:00 30/03/2021
  • Xếp hạng 4.92/5 với 10266 phiếu bầu

Tổn thương dây chằng chéo trước là thương tổn thường gặp nhất trong nhóm chấn thương khớp gối. Hàng năm, tại Mỹ khoảng 200.000 bị tổn thương dây chằng chéo trước và hơn nửa số đó phải điều trị bằng phấu thuật.

1. Dây chằng chéo là gì?

Khớp gối được tạo bởi 3 loại xương đó là:

  • Xương đùi
  • Xương chày
  • Xương bánh chè.

Để khớp gối chắc chắn và hoạt động nhịp nhàng thì cấu trúc xương phải ôm khít vào nhau, được bao bọc bởi bao khớp, cơ bắp ở phía trước, phía sau và dây chằng hai bên. Đặc biệt, ở giữa khớp có hai dây chằng nối hai đầu xương khiến chúng giữ chặt với nhau ở trung tâm khớp, gọi là dây chằng chéo trước và dây chằng chéo sau.

Trong đó, dây chằng chéo trước có vai trò quan trọng nhất, giúp cho khớp gối luôn chắc chắn. Tuy nhiên, dây chằng chéo trước khớp gối lại là dây dễ bị tổn thương nhất.

2. Nguyên nhân tổn thương dây chằng chéo trước

Tổn thương dây chằng chéo trước là một trong những chấn thương dây chằng khớp gối hay gặp nhất. Nguyên nhân thường gặp là:

  • Do tai nạn thể thao
  • Tai nạn giao thông
  • Thay đổi tư thế đột ngột ở người lớn tuổi.

Chức năng cơ bản của dây chằng chéo trước là chống sự chuyển động ra trước của xương chày và xoay trượt của gối.

Tổn thương dây chằng chéo trước do người già thay đổi tư thế đột ngột
Tổn thương dây chằng chéo trước do người già thay đổi tư thế đột ngột

3. Điều trị tổn thương dây chằng chéo trước

3.1 Khi nào cần phẫu thuật tái tạo dây chằng chéo sau chấn thương?

Khi dây chằng chéo trước gối bị tổn thương, khớp gối sẽ lỏng. Trước đây, đa phần bác sĩ thường chờ đến khi người bệnh có dấu hiệu lỏng gối mới phẫu thuật tái tạo dây chằng chéo trước.

Kết quả là thời gian phục hồi vận động khớp gối của bệnh nhân sau mổ kéo dài khoảng trên 6 tháng. Hiện nay theo y học, bác sĩ thường chỉ định mổ sớm, trước khi cơ đùi bị teo, nhằm giúp phục hồi chức năng khớp gối sau phẫu thuật tốt hơn.

3.2 Kỹ thuật mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân

Nguyên liệu dùng để tái tạo dây chằng chéo trước thường có nhiều loại như: Gân bánh chè, gân cơ chân ngỗng, gân cơ tứ đầu đùi chúng có thể là những mảnh ghép tự thân hay đồng loại với các kỹ thuật ghép khác nhau. Trong đó kỹ thuật tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân là một phương pháp đem lại kết quả tốt cho người bệnh.

Tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân là quá trình lấy mảnh ghép tự do của gân bánh chè, được lấy từ phần giữa gân bánh chè của bệnh nhân. Hai đầu mảnh ghép được giữ nguyên một phần xương bám gân.

Phẫu thuật nội soi tái tạo chằng chéo trước đã phát triển mạnh mẽ trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển của trang thiết bị, kỹ thuật, phương tiện cố định mảnh ghép và sự đa dạng về chất liệu mảnh ghép. Mục tiêu của phẫu thuật là tái tạo lại dây chằng chéo trước giống với đặc điểm giải phẫu và chức năng của chằng chéo trước nguyên bản, nhằm phục hồi tối đa chức năng khớp gối.

3.2.1 Chỉ định và chống chỉ định phẫu thuật

Chỉ định ở các bệnh nhân:

  • Chẩn đoán xác định tổn thương dây chằng chéo trước với độ tuổi 17-45 tuổi.
  • Tổn thương dây chằng chéo trước với có hoặc không có tổn thương sụn chêm kèm theo

Chống chỉ định:

Tái tạo dây chằng chéo trước giúp phục hồi khả năng vận động tối đa
Tái tạo dây chằng chéo trước giúp phục hồi khả năng vận động tối đa

3.2.2 Các bước chuẩn bị phẫu thuật

Người thực hiện là bác sĩ chuyên khoa chấn thương chỉnh hình.

Phương tiện:

  • Bộ dụng cụ cho phẫu thuật nội soi khớp gối.
  • Các thiết bị để cố định gân: Dây treo Endo hoặc Retro, vis chẹn.

Người bệnh được giải thích đầy đủ về cuộc phẫu thuật, quá trình phục hồi chức năng sau mổ và các tai biến, biến chứng có thể gặp trong và sau cuộc phẫu thuật. Nhịn ăn trước 6 giờ.

Hồ sơ bệnh án ghi đầy đủ, chi tiết các lần thăm khám, hội chẩn, giải thích cho người bệnh và gia đình.

3.2.3 Các bước tiến hành phẫu thuật

Kiểm tra người bệnh: Đúng bệnh đúng người (tên, tuổi,...), đủ sức khỏe để tiến hành phẫu thuật.

Thực hiện kỹ thuật:

  • Tư thế người bệnh: nằm ngửa, chân mổ để trên bàn hoặc ngoài bàn mổ.
  • Garo hơi sát gốc đùi 400-450 mmHg.
  • Chuẩn bị mảnh gân bánh chè tự thân để ghép: Bộc lộ lồi củ chày và cực dưới bánh chè. Mảnh ghép gân gồm 1 phần xương bánh chè, gân bánh chè và 1 phần xương của lồi củ chày. Kích thước của phần xương khoảng dài 2cm, rộng khoảng 1cm và dày 6-8 mm. Chiều rộng của phần gân khoảng 10mm.
  • Đặt 2 lỗ trocar ở vị trí trước-trong và trước-ngoài khớp gối. Đánh giá tổn thương theo 7 bước thăm khám nội soi khớp gối, bộc lộ vị trí bám gân ở lồi cầu đùi và mâm chày. Giải quyết tổn thương sụn chêm nếu có
  • Khoan đường hầm đùi và mâm chày theo vị trí giải phẫu của dây chằng chéo trước.
  • Cố định mảnh ghép gân bằng bằng vis chẹn.
  • Đánh giá lại mảnh ghép gân: vị trí, sức căng, có bị vướng khi duỗi không.
  • Bơm hút, cầm máu kỹ.
  • Khâu vết mổ theo lớp giải phẫu.
  • Tiêm Marcain vào khớp giúp giảm đau tốt sau mổ.
  • Băng vô khuẩn.
  • Băng chun và nẹp gối Orbe giữ trong 4-6 tuần.

3.2.4 Hậu phẫu

Các biến chứng hay gặp như:

  • Nhiễm trùng
  • Bị hạn chế vận động gối sau phẫu thuật
  • Tê bì mặt trước mặt ngoài gối
  • Bị đứt lại dây chằng sau phẫu thuật

Bệnh nhân nên hạn chế vận động gối sau mổ, đẻ vết thương có thời gian lành lại. Thực hiện tập phục hồi chức năng sau mổ theo chỉ dẫn của bác sĩ. Theo dõi như với các phẫu thuật nội soi khác.

Tập vật lý trị liệu sau khi phẫu thuật giúp bệnh nhân hồi phục nhanh hơn
Tập vật lý trị liệu sau khi phẫu thuật giúp bệnh nhân hồi phục nhanh hơn

3.2.5. Ưu điểm, nhược điểm tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân

Ưu điểm:

Mảnh ghép có độ vững chắc cao, độ bền tốt. Thời gian lành gân sau ghép nhanh hơn do có mẩu xương hai đầu mảnh ghép.

Nhược điểm:

Đau trước khớp gối do tổn thương sau lấy mảnh ghép; thời gian hồi phục cơ tứ đầu sau mổ chậm; làm yếu hệ thống duỗi gối, có thế đứt gân hoặc vỡ xương bánh chè; có thể gây viêm gân bánh chè, co cứng trước gối và hạn chế biên độ duỗi của gối.

Mỗi loại vật liệu đều có những ưu và nhược điểm riêng. Các phẫu thuật viên cần phải cân nhắc kỹ càng dựa trên nhu cầu, đặc điểm tổn thương, cũng như khả năng chấp nhận chi phí của người bệnh để lựa chọn cho phù hợp.

Mọi thắc mắc cần được bác sĩ chuyên khoa giải đáp cũng như quý khách hàng có nhu cầu khám và điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec, Quý khách có thể liên hệ Hệ thống Y tế Vinmec trên toàn quốc hoặc đăng ký trực tuyến TẠI ĐÂY.

XEM THÊM:

Mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước bằng gân bánh chè tự thân
Tác giả: Hoàng Anh Tuấn tổng hợp theo: vinmec.com
Tag: Đứt dây chằng, Lỏng khớp gối, Dây chằng chéo trước, Tái tạo dây chằng chéo trước, Đứt dây chằng chéo trước, Chấn thương dây chằng khớp gối, Mổ nội soi tái tạo dây chằng chéo trước, Gân bánh chè tự thân,
 
Cùng chuyên mục
Mổ nội soi giải phóng ống cổ tay

Mổ nội soi giải phóng ống cổ tay

Hội chứng ống cổ tay là tình trạng dây thần kinh giữa bị chèn ép dẫn đến tổn thư...

Dấu hiệu sớm bệnh viêm cột sống dính khớp trên X-quang

Dấu hiệu sớm bệnh viêm cột sống dính khớp trên X-quang

Viêm cột sống dính khớp là một loại bệnh lý viêm mạn tính điển hình, kéo dài và...

Hở eo đốt sống: Những điều cần biết

Hở eo đốt sống: Những điều cần biết

Hở eo đốt sống là dị tật bẩm sinh hoặc cũng có thể do chấn thương gây ra. Hở eo...

Thuốc tiêm khớp: Có những loại nào? Khi nào có chỉ định?

Thuốc tiêm khớp: Có những loại nào? Khi nào có chỉ định?

Tiêm nội khớp là thủ thuật dùng kim nhỏ đưa thuốc vào ổ khớp hoặc các phần mềm c...

Quan hệ tình dục sau khi phẫu thuật xương khớp: 7 lời khuyên hữu ích

Quan hệ tình dục sau khi phẫu thuật xương khớp: 7 lời khuyên hữu ích

Phẫu thuật có thể dẫn đến sự thay đổi cách cảm nhận về bản thân, cơ thể và tình...

Cắt u xương sườn nhiều xương

Cắt u xương sườn nhiều xương

Phẫu thuật cắt u xương sườn là cắt một đoạn xương sườn bị tổn thương. Thông thườ...

Ảnh hưởng của thuốc loãng xương tới sức khỏe răng miệng

Ảnh hưởng của thuốc loãng xương tới sức khỏe răng miệng

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Đặng Tiến Đạt - Bác sĩ Răng...

Vitamin D và khả năng đề kháng bệnh nhiễm trùng

Vitamin D và khả năng đề kháng bệnh nhiễm trùng

Bài viết bởi ThS. BS Võ Khắc Khôi Nguyên - Khoa Ngoại tổng hợp - Bệnh viện Đa kh...

Quy trình chụp cộng hưởng từ khớp có bơm thuốc đối quang từ nội khớp

Quy trình chụp cộng hưởng từ khớp có bơm thuốc đối quang từ nội khớp

Chụp cộng hưởng từ khớp có bơm thuốc đối quang từ nội khớp là xét nghiệm hình ản...

Vì sao chai chân lại gây đau?

Vì sao chai chân lại gây đau?

Bài viết bởi Bác sĩ chuyên khoa I Võ Khắc Khôi Nguyên - Bác sĩ chấn thương chỉnh...

Chứng tê tay khi lái xe máy

Chứng tê tay khi lái xe máy

Bài viết bởi Bác sĩ chuyên khoa I Võ Khắc Khôi Nguyên - Bác sĩ chấn thương chỉnh...

Tê bàn tay ở người làm văn phòng

Tê bàn tay ở người làm văn phòng

Bài viết bởi Bác sĩ chuyên khoa I Võ Khắc Khôi Nguyên - Bác sĩ chấn thương chỉnh...

 
Bài viết liên quan