Sự liên quan giữa u nang buồng trứng và vô sinh

Sự liên quan giữa u nang buồng trứng và vô sinh

  • 04:00 23/02/2021
  • Xếp hạng 4.99/5 với 10114 phiếu bầu

Không phải tất cả các u nang buồng trứng đều gây vô sinh, mà chỉ một số u nang như lạc nội mạc tử cung hay đa nang buồng trứng có nguy cơ này. Ước tính rằng 40% vô sinh không rõ nguyên nhân là do lạc nội mạc tử cung.

Đa nang buồng trứng là bệnh khá phổ biến và chiếm 80% số trường hợp gây vô sinh ở nữ. Ước tính cứ 10 phụ nữ trong độ tuổi sinh sản thì có 1 người bị đa nang buồng trứng. Vì vậy, việc thăm khám và điều trị sớm sẽ có cơ hội cải thiện khả năng mang thai.

1. Tổng quan về u nang buồng trứng

U nang buồng trứng là một túi chứa đầy chất lỏng trong buồng trứng. Thường thì chúng không gây ra bất kỳ triệu chứng gì. Đôi khi chỉ có cảm giác như đầy hơi, đau bụng dưới hoặc đau lưng dưới. Phần lớn các u nang là vô hại. Nếu u nang bị vỡ hoặc gây ra xoắn buồng trứng, nó có thể gây đau dữ dội, khi đó sẽ có một số triệu chứng như nôn mửa, cảm thấy muốn ngất xỉu.

Thông thường u nang buồng trứng được quan sát đơn giản theo thời gian. Nếu chúng gây đau, các loại thuốc như paracetamol (acetaminophen) hoặc ibuprofen có thể được sử dụng để làm giảm các triệu chứng này. Kiểm soát sinh sản nội tiết tố có thể sử dụng để ngăn ngừa u nang tiếp theo ở những người thường xuyên bị ảnh hưởng. Nếu những u nang buồng trứng này mà không biến mất trong vòng vài tháng hoặc trở nên to hơn, trông khác thường hoặc gây đau đớn thì chúng có thể phải được loại bỏ bằng một cuộc phẫu thuật.

Hầu hết phụ nữ trong độ tuổi sinh sản phát triển u nang nhỏ mỗi tháng. U nang lớn gây ra vấn đề chỉ xảy ra ở khoảng 8% phụ nữ trước khi mãn kinh. U nang buồng trứng có ở khoảng 16% phụ nữ sau mãn kinh và nhiều khả năng bị ung thư.

u-nang-bi-buong-trung-2
Hình ảnh u nang buồng trứng

Video đề xuất:

U nang buồng trứng có nguy hiểm?

2. Tổng quan về vô sinh nữ

Khoảng 25% phụ nữ bị vô sinh ít xảy ra hoặc có rụng trứng. Những phụ nữ này thường có chu kỳ kinh nguyệt không đều hoặc không có kinh nguyệt. Sự rụng trứng có thể bị phá vỡ bởi những thay đổi khi một số hormone được giải phóng từ vùng dưới đồi (một phần của não, giải phóng hormone gonadotropin [GnRH]) và tuyến yên (một tuyến gần đáy não, giải phóng hormone luteinizing [LH]). LH và hormone kích thích nang trứng (FSH) báo hiệu trứng phát triển và được phóng ra khỏi buồng trứng.

Các vấn đề cản trở việc phát hành LH và FSH bình thường bao gồm: chấn thương vùng dưới đồi (một phần của não hoạt động với tuyến yên), khối u tuyến yên, thể trạng quá gầy hoặc quá nặng, tập thể dục quá nhiều, căng thẳng cực độ. Ngoài ra, còn có một số yếu tố khác như: các điều kiện nội tiết tố ảnh hưởng đến khả năng rụng trứng, các vấn đề về đường sinh sản, tuổi mang thai của người phụ nữ.

3. Mối liên hệ giữa u nang buồng trứng và vô sinh

Có một vài loại u nang liên quan đến giảm khả năng sinh sản. Trên thực tế, sự ảnh hưởng này phụ thuộc vào loại u nang buồng trứng mà người bệnh mắc phải.

  • Lạc nội mạc tử cung:

Lạc nội mạc tử cung là một ví dụ về căn bệnh có thể gây ra u nang buồng trứng ảnh hưởng đến khả năng sinh sản. Lạc nội mạc tử cung xảy ra khi mô nội mạc tử cung, lớp niêm mạc tử cung bắt đầu phát triển ở nhiều nơi khác, như bên ngoài tử cung hoặc ống dẫn trứng. Kết quả dẫn đến lạc nội mạc tử cung, hình thành mô này phát triển trong buồng trứng.

Lạc nội mạc tử cung thường có kích thước từ dưới 2,5cm đến hơn 15cm và thường chứa đầy máu sẫm màu. Mặc dù bác sĩ không chắc chắn 100% về việc các u nang buồng trứng này ảnh hưởng đến khả năng sinh sản như thế nào, nhưng họ biết rằng lạc nội mạc tử cung có liên quan chặt chẽ đến vô sinh.

Một số nghiên cứu chứng minh rằng những phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung nhẹ thậm chí chỉ có 2-4% cơ hội mang thai mỗi tháng (so với 15-20% cơ hội phụ nữ khỏe mạnh). Các chuyên gia ước tính rằng 40% vô sinh không rõ nguyên nhân là do lạc nội mạc tử cung.

Lạc nội mạc tử cung
Lạc nội mạc tử cung

  • Buồng trứng đa nang:

Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS), là sự mất cân bằng nội tiết tố gây ra nhiều u nang buồng trứng nhỏ, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản với tỷ lệ cao. Trong buồng trứng đa nang, trứng bắt đầu phát triển trong điều kiện chu kỳ rụng trứng không bao giờ đủ chín. Vì vậy, không có trứng nào được phóng ra khỏi buồng trứng.

Việc thiếu rụng trứng mãn tính làm thay đổi nồng độ hormone - đóng vai trò quan trọng trong quá trình rụng trứng và hội chứng buồng trứng đa nang thường liên quan đến mức độ hormone nam cao hơn được gọi là hội androgen. Đây không phải là u nang buồng trứng ảnh hưởng đến khả năng sinh sản trong các trường hợp mắc hội chứng buồng trứng đa nang. Thực tế là phụ nữ bị hội chứng buồng trứng đa nang sẽ không rụng trứng, điều đó sẽ ảnh hưởng đến quá trình thụ tinh. Bởi vì rụng trứng là điều cần thiết để có thai tự nhiên.

Những loại u nang buồng trứng nói chung không ảnh hưởng đến khả năng sinh sản bao gồm:

  • U nang chức năng: Chẳng hạn như u nang hoàng thể - là loại u nang buồng trứng phổ biến nhất. Các u nang chức năng hình thành trong một chu kỳ kinh nguyệt bình thường và không gây ra hoặc góp phần gây vô sinh. Trong thực tế, các u nang chức năng thực sự chỉ ra rằng các chức năng cần thiết dẫn đến khả năng sinh sản đang diễn ra.
  • U nang là sự tăng trưởng trong buồng trứng phát sinh từ bề mặt của buồng trứng. Mặc dù nó có thể được yêu cầu điều trị, nhưng nó không ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
  • U nang da: Những u nang rắn này chứa mô - như da, tóc hoặc thậm chí là răng - thay vì chất lỏng. U nang da không liên quan đến vô sinh.

Với những u nang buồng trứng có ảnh hưởng đến khả năng sinh sản thì cần phải có phác đồ điều trị sớm và sau điều trị sẽ có cơ hội cải thiện được khả năng sinh sản. Việc kiểm soát sinh sản nội tiết không có ảnh hưởng lâu dài đến khả năng sinh sản. Phẫu thuật hầu như luôn gây tổn hại cho một số trứng khỏe mạnh và các biến chứng có thể dẫn tới cần phải cắt bỏ toàn bộ buồng trứng.

Nếu đã được chẩn đoán mắc u nang buồng trứng và lo lắng về việc mang thai, hãy nói chuyện với bác sĩ để được tư vấn và kiểm tra sớm. Bác sĩ sẽ thảo luận về các lựa chọn điều trị có thể cải thiện cơ hội mang thai.

Nguồn tham khảo: mayoclinic.org

XEM THÊM:

Sự liên quan giữa u nang buồng trứng và vô sinh
Tác giả: Nguyễn Khánh Hà tổng hợp theo: vinmec.com
Tag: U nang buồng trứng, Phụ khoa, Lạc nội mạc tử cung, Buồng trứng đa nang, Vô sinh nữ,
 
Cùng chuyên mục
Theo dõi chuyển dạ với sản phụ có sẹo mổ ở tử cung

Theo dõi chuyển dạ với sản phụ có sẹo mổ ở tử cung

Vỡ tử cung là tai biến sản khoa hiếm gặp nhưng nguy hiểm, khiến tử cung của mẹ b...

Mụn trứng cá khi mang thai

Mụn trứng cá khi mang thai

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Phương Loan...

Xét nghiệm ferritin khi mang thai

Xét nghiệm ferritin khi mang thai

Các bác sĩ coi thiếu máu, thiếu sắt trong thời kỳ thai nghén là một đe dọa sản k...

Cắt tử cung bán phần và thắt động mạch hạ vị trong phẫu thuật sản khoa

Cắt tử cung bán phần và thắt động mạch hạ vị trong phẫu thuật sản khoa

Chảy máu sản khoa sau sinh là một nguy cơ lớn đe dọa tính mạng sản phụ. Đây là m...

Các dấu hiệu trẻ sơ sinh bị nhiễm liên cầu nhóm B

Các dấu hiệu trẻ sơ sinh bị nhiễm liên cầu nhóm B

Liên cầu khuẩn nhóm B có thể lây nhiễm từ người mẹ sang trẻ sơ sinh trong quá tr...

Vì sao và khi nào cần thử huyết sắc tố?

Vì sao và khi nào cần thử huyết sắc tố?

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ chuyên khoa II Bùi Thị Thu - Bác sĩ S...

Bị polyp cổ tử cung có mang thai được không?

Bị polyp cổ tử cung có mang thai được không?

Polyp cổ tử cung hình thành do cổ tử cung bị viêm nhiễm mãn tính, thường gặp ở p...

U nang Bartholin là gì và có nguy hiểm?

U nang Bartholin là gì và có nguy hiểm?

U nang tuyến Bartholin là bệnh lý phụ khoa thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sin...

Phẫu thuật thắt động mạch hạ vị (động mạch chậu trong)

Phẫu thuật thắt động mạch hạ vị (động mạch chậu trong)

Thắt động mạch hạ vị giúp làm giảm áp lực trung bình và tỷ lệ lưu lượng máu tron...

Phẫu thuật thắt động mạch tử cung trong cấp cứu sản phụ khoa

Phẫu thuật thắt động mạch tử cung trong cấp cứu sản phụ khoa

Mất máu sau sinh là một tai biến sản khoa thường gặp, tất cả mọi sản phụ đều có...

Xử trí khi thai nhi ngôi mông

Xử trí khi thai nhi ngôi mông

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ chuyên khoa II Phạm Thị Xuân Minh - T...

Chẩn đoán lạc nội mạc tử cung thế nào?

Chẩn đoán lạc nội mạc tử cung thế nào?

Lạc nội mạc tử cung là một tình trạng bệnh hay gặp phải ở nữ giới. Tuy nhiên, cá...

 
Bài viết liên quan
Tổng quan về buồng trứng

Tổng quan về buồng trứng

Buồng trứng có vai trò quan trọng trong duy trì sức khỏe sinh sản ở nữ giới. Nó...

Mối liên quan giữa hội chứng buồng trứng đa nang và bệnh đái tháo đường

Mối liên quan giữa hội chứng buồng trứng đa nang và bệnh đái tháo đường

Hội chứng buồng trứng đa nang là một trong những nguyên nhân gây vô sinh hàng đầ...

Các bệnh thường gặp ở buồng trứng

Các bệnh thường gặp ở buồng trứng

Buồng trứng là một trong những cơ quan sinh sản của phụ nữ, mỗi phụ nữ gồm 2 buồ...

Quan hệ tình dục, kinh nguyệt và mang thai sau điều trị u nang buồng trứng

Quan hệ tình dục, kinh nguyệt và mang thai sau điều trị u nang buồng trứng

U nang buồng trứng là hiện tượng trong buồng trứng phát triển một hoặc nhiều khố...

U nang buồng trứng có mấy loại và có nguy hiểm không?

U nang buồng trứng có mấy loại và có nguy hiểm không?

U nang buồng trứng chiếm tỉ lệ khoảng 80% các khối u buồng trứng nói chung, là l...

Bị u nang buồng trứng một bên có thai được không?

Bị u nang buồng trứng một bên có thai được không?

HỏiChào bác sĩ. Hiện nay em bị u nang buồng trứng một bên. Bác sĩ cho em hỏi liệ...

Dấu hiệu khi vỡ u nang buồng trứng và cách xử lý

Dấu hiệu khi vỡ u nang buồng trứng và cách xử lý

Vỡ nang buồng trứng và tình trạng một khối u nang buồng trứng bị vỡ ra, có thể d...

Gây tê tủy sống phẫu thuật cắt u nang buồng trứng

Gây tê tủy sống phẫu thuật cắt u nang buồng trứng

Phẫu thuật cắt u nang buồng trứng là phương pháp điều trị u nang buồng trứng hiệ...

Hội chứng buồng trứng đa nang và sự rối loạn chức năng ty thể

Hội chứng buồng trứng đa nang và sự rối loạn chức năng ty thể

Bài viết được viết bởi Tiến sĩ Đàm Thị Minh Phương - Chuyên viên Y tế - Tế bào g...

Buồng trứng đa nang là thủ phạm gây vô sinh?

Buồng trứng đa nang là thủ phạm gây vô sinh?

Một trong những lý do phổ biến nhất khiến phụ nữ gặp khó khăn khi mang thai là h...

Sự hình thành và phát triển của các nang noãn trước rụng trứng

Sự hình thành và phát triển của các nang noãn trước rụng trứng

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ chuyên khoa II Phạm Thị Tuyết Mai - B...

Nang cơ năng buồng trứng là gì?

Nang cơ năng buồng trứng là gì?

U cơ năng buồng trứng là túi hình thành trên bề mặt buồng trứng của phụ nữ trong...

Hormone nào kích thích sự phóng noãn?

Hormone nào kích thích sự phóng noãn?

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Phương Loan...